Betere behandeling inzake voeding van kankerpatiënten

Maatregel 1 :  Financiering van diëtisten in de oncologische zorgprogramma’s
Maatregel 2 : Oproep voor projecten rond cachexie

Sinds 1 januari 2011 worden tussen de één en de vier voltijdse diëtisten gefinancierd in de ziekenhuizen met een erkend oncologisch zorgprogramma. Het specifieke aantal werd berekend op basis van het aantal terugbetaalde multidisciplinaire oncologische consultaties (MOC).

Deze diëtisten spelen een belangrijke rol in het omgaan met cachexie. Dit is een latente pathologie bij kankerpatiënten die vaak pas in een laattijdige fase wordt gedetecteerd. Cachexie wordt gedefinieerd als een multifactorieel syndroom, gekarakteriseerd door een progressief verlies van skeletspiermassa (met of zonder verlies van vetmassa). Het verlies aan skeletspiermassa is niet volledig omkeerbaar door voedingsinterventie en leidt tot progressieve functionele achteruitgang. Tot slot wordt cachexie gekenmerkt door een negatieve eiwit- en energiebalans tengevolge van een variërende combinatie van een verminderde voedselinname en een abnormaal metabolisme (Fearon, Kenneth, et al. 2011). Om de preventie, diagnose en de behandeling van oncologische patiënten die hierop een risico lopen of eraan lijden, te verbeteren, werden 11 proefprojecten uitgevoerd door een multidisciplinair team.

Om de voeding van mensen met kanker te verbeteren, is begin 2011 een initiatief genomen als onderdeel van het Kankerplan om financiële steun te verlenen aan innovatieve en originele projecten voor oncologische patiënten met een verhoogd risico of lijden aan cachexie.

De geselecteerde projecten werden vanaf juli 2011 over een periode van 2 jaar gefinancierd voor een totaal forfaitair bedrag van € 150.000 per project. Twee projecten waaraan minstens drie ziekenhuizen hebben meegewerkt, zijn voor een bedrag van € 160.000 gefinancierd. In totaal is € 1.670.000 toegewezen aan deze projecten (€ 835.000 per jaar). Het is niet gemakkelijk om een aantal algemene conclusies te trekken, gezien de grote verschillen tussen de projecten. Toch hebben de pilootprojecten zelf een aantal aanbevelingen geformuleerd.

Vastleggen van een duidelijke definitie van cachexie

  • Verschillende projecten wijzen erop dat de niet-terugbetaling van dieetconsulten en voedingssupplementen een belemmering vormt voor de behandeling van veel patiënten.
  • Vroege detectie wordt aanbevolen zodra de diagnose is gesteld. De diëtist moet worden betrokken zodra de diagnose of bij het begin van de behandeling. En eveneens bij de planning voor follow-up en latere tijdsmomenten bij een langdurige follow-up van risico patienten.
  • Systematisch voor elke nieuwe start van behandeling een gesprek met gebruik van BIA, handgrip-meting en bloedonderzoek. Indiase BIA in Handgrip argumenten wordt toegepast in dagdagelijkse praktijk wat de gemiddelde tijdsduur van een consultatie tot ongeveer 1 uur verlengd.
  • Monitoring van patiënten door impedancemetrie door de diëtist. Dit is ook een aanbeveling van ESPEN (The European Society for Clinical Nutrition and Metabolism).
  • Richtlijnen, specifiek voor oncologische patiënten, moeten worden vastgesteld voor diëtisten, evenzo een klinisch pad van nutritionele ondersteuning van de oncologische patiënt vanaf de diagnose of het begin van de behandeling tot het einde van de behandeling.
  • De energiebehoeften moeten worden geobjectiveerd via indirecte calorimetrie en sensewear technologie. Dit vereist het hebben van de juiste apparatuur.
  • De SNAQ-score lijkt een interessant hulpmiddel, snel en gemakkelijk te gebruiken om in een populatie van kankerpatiënten, diegenen met anorexia en vooral diegenen die onvoldoende calorie- en eiwitinname hebben om in behoeften te voorzien, te identificeren.
  • Het type chemotherapie en interrupts moeten ook in overweging worden genomen, omdat deze variabelen de voedingsstatus van de patiënt kunnen beïnvloeden.
  • Ontwikkelen van nieuwe handige tools voor het verzorgen van opleiden in de eiwitcalorieverrijking van de voeding.
  • Het belang van de multidisciplinaire aanpak en het belang van de aanwezigheid van voldoende diëtisten om patiënten te monitoren.
Mots-clés: 
Organisatie van de zorg : Personeel

Andere maatregelen op dit gebied

Gebruik van de hadrontherapie in België

Organisatie van de zorg : Toegankelijkheid en financiering Gebruik van de hadrontherapie in België

Opwaardering van het multidisciplinair oncologisch consult (MOC)

Organisatie van de zorg : Consults en consultaties Opwaardering van het multidisciplinair oncologisch consult (MOC)

Multidisciplinaire centra voor een conservatieve aanpak van lymfoedeem

Ondersteunen van radiotherapie en oncologische beeldvorming

Organisatie van de zorg : Toegankelijkheid en financiering Ondersteunen van radiotherapie en oncologische beeldvorming

Specifieke steun op het moment van de mededeling dat kanker werd vastgesteld

Organisatie van de zorg : Consultaties en Personeel Specifieke steun op het moment van de mededeling dat kanker werd vastgesteld

Invoeren van zorgtrajecten voor kankerpatiënten

Organisatie van de zorg : Zorgtrajecten (Volwassenen) Invoeren van zorgtrajecten voor kankerpatiënten

Structurele steun aan de celbanken en de eenheden celtherapie voor bloedvormende stamcellen en navelstrengbloed

Extra Personeel: verpleegkundigen, oncopsychologen, sociale werkers en datamanagers

Definitie en financiering van een oncologisch zorgprogramma in de pediatrie

Organisatie van de zorg : Zorgtrajecten (Kinderen) Definitie en financiering van een oncologisch zorgprogramma in de pediatrie

Langdurig gesprek na complexe kankerchirurgie

Verbetering van de terugbetaling van bijkomende kosten die verbonden zijn aan kankerbehandelingen

Psychosociale steun voor de patiënten in het kader van het oncologisch zorgprogramma (OZP)

Behandeling van zeldzame tumoren

Organisatie van de zorg : Zorgtrajecten (Volwassenen) Behandeling van zeldzame tumoren

Structurele financiering van de keten van pediatrische zorgen ‘Voortgezette Zorg Kinderen’

Betere dekking door de verplichte ziekteverzekering van de geneesmiddelen tegen kanker

Organisatie van de zorg : Toegankelijkheid en financiering Betere dekking door de verplichte ziekteverzekering van de geneesmiddelen tegen kanker

Oprichting van een tumorbank

Organisatie van de zorg : Toegankelijkheid en financiering Oprichting van een tumorbank

Erkenning van de titel van verpleegkundige in de oncologie

Mammaprint

borstkanker Mammaprint Lopend

Immunotherapie

Innovatieve therapieën Immunotherapie Lopend

Watson for Oncology?

Technologie Watson for Oncology? Lopend

Conventie concentratie zorg zeldzame kanker

Minual residual disease (MRD) for ALL kids (Acute lymfatische leukemie)

Rekruteren van kandidaat-stamceldonoren

Oncofreezing

vruchtbaarheid Oncofreezing Lopend

Tandzorg na kanker

Zorg Tandzorg na kanker Lopend

Verbod supplementen borstreconstructie en conventie met de plastisch chirurgen

Projecten thuishospitalisatie